ZOHAR : VŨ TRỤ T̀NH YÊU

 

---0---

 

- Anh à … 

Tiếng gọi ngọt lịm, đưa hồn Thông trục chỉ thiên đường hạnh phúc. 

- Em yêu ?

- Anh kể lại em nghe chuyện ḿnh gặp nhau lần trước đi !

            - Hôm nọ kể rồi mà.

            - Th́ … kể lại.

            - Vớ vẩn quá.

- Lúc ấy em như sống trong mơ … Muốn anh kể lại để chắc chắn đó là chuyện thật. Anh hiểu không ? Bộ anh chán rồi sao ?

- Không chán, nhưng trên phương diện nghệ thuật, lập đi lập lại không mấy khả quan … Hay là … anh kể lại cho em nghe bằng thơ ?

            - Ừ ! Làm thơ đi. Liền bây giờ, được không ?

            - Ờ … Thơ lục bát th́ chắc được. Anh làm thử. Này nhé : 

             Sớm hôm ra đến trường bay

   Đón em e thẹn chau mày tránh hôn 

- X́, tại giận anh ra đón trễ chứ bộ !


         -          Trưa về ḥa lẫn tâm hồn 

            Muôn điều chia sẻ chẳng c̣n cách ngăn                  

 

            - Úi ! sao lại nói thế ! Anh kỳ quá !

            - Th́  … tại vần nó nối nhau như vậy mà ! Tiếp nhé : 

             Chiều ra tạm biệt gối chăn

    Kề vai dạo bước muôn vàn mến thương 

            - Không được, thơ ǵ kinh quá !

            - Để xen vào chút đạo đức vậy, thế này : 

            Trèo cao đến một giáo đường

Dạy em làm dấu cùng nương diệu huyền 

- À … Anh ơi, em luôn nghĩ đến chuyện này. Trước giờ em chỉ đi chùa. Lần đầu tiên vào nhà thờ đó … C̣n làm dấu thánh giá nữa ! Cảm giác rất lạ. Từ khi ấy, em cảm thấy như có ai đó luôn theo gần bên ḿnh.

- Th́ chính là cảm giác thông thường một của người con ư thức Cha Trên Trời luôn theo dơi che chở ḿnh, với T́nh Yêu không bờ bến ... Anh làm tiếp : 

            Tối về nối mộng thần tiên

Rủ nhau bay đến những miền không tên 

            - Lại nói chuyện linh tinh … Bỏ ngay đi !

- Làm sao bỏ được ? Vần từ câu này chuyển sang câu khác, bỏ đi một câu là cả bài sụp đổ. Thôi nói sang chuyện khác vậy : 

            Đảo xinh non đẹp bước lên

Đường xa lối mộng nối liền t́nh thâm   

Trung thu dọn tiệc một mâm

Vầng trăng ánh nước biển tâm rót t́nh 

- Ừ, ḿnh may quá, gặp đúng lúc Trung Thu. Trước khi đi, c̣n kịp mua ít bánh, đủ mùi vị quê hương, anh nhỉ.

- Thật ra nơi quê hương hay trên ḥn đảo ấy cũng vẫn cùng một vầng trăng tṛn thôi mà. À này : sau khi đă đón nhận sự chúc lành của Cha Trên Trời nơi nhà thờ hôm trước, cuộc t́nh của ḿnh được phơi bày trước “vầng trăng ánh nước” đó ! Em thấy không ? Chưa hết : 

Rồi cùng ngắm cảnh b́nh minh

Giữa trời buông thả trao ḿnh đắm say 

                          Thế là đủ cả “Nhật Nguyệt Quang Minh”, cả Đất Trời, làm chứng cho ḿnh ! 

            - Nhưng mà … anh làm thơ ghê quá. Nhỡ có ai đọc được …  

-            Ḱa núi tuyết, cận tầm tay

Đỉnh cao suối mát mây bay muôn trùng 

              Anh nhớ em thích tuyết, và mê em thả chân trong gịng suối mát … 

            - Thôi thơ anh em sợ lắm. Đừng làm tiếp nữa !

            - Chê ?

- Ừ ! Dợ ẹc ! Thơ ǵ mà máy móc, chẳng thấy cảm xúc ǵ cả. Chỉ biết lo vần này vần nọ, đếm chữ đếm câu. Bây giờ đâu c̣n ai làm thơ kiểu này nữa !

            - Cụ Nguyễn Du viết Truyện Kiều cũng dùng thơ lục bát như thế đấy, có dở đâu ?

            - Ôi ! xưa lắm rồi ! Ai c̣n đọc thơ ấy nữa ?

            - Thôi kệ, coi như một bài vè đi. Để trẻ con khu xóm em nó hát …       

            - Anh ở thế kỷ nào quay về đây thế ? Trẻ con bây giờ nó hát nhạc Metal, Hard Rock, đâu thèm để ư đến bài vè của anh ?

- Vậy, không thèm làm tiếp nữa. Mà đoạn tiếp ra sao, em biết rồi. Kể ra thế nào cũng bị em bảo là “ghê” ! Thôi kết bài nhé. Hai câu trước ra sao nhỉ : 

Ḱa núi tuyết, cận tầm tay

Đỉnh cao suối mát mây bay muôn trùng 

Kết thế này vậy : 

Duyên đôi lứa, ước chẳng cùng

Như mây như nước, thủy chung xoay vần

Mây kia hóa nước muôn lần

Nước cho mây sống, anh cần t́nh em. 

- Thấy không, anh chỉ xạo, thơ không thành thật chút nào. Anh mà cần ǵ em ? Với tất cả các cô công chúa của anh ? 

            Một làn gió mát thoảng đến làm Thông bất giác nh́n ra vườn. Những gốc nhăn, vú sữa, khế, xoài, chuối … Rồi hàng ngâu trải dọc lối đi … Bao điều gợi nhớ một tuổi thơ êm ái. Sau 30 năm, tất cả vẫn c̣n đó, vẫn đong đưa với gió chiều, tắm trong ánh sáng hoàng hôn. 

-         Ra vườn chơi với anh một tí ?

-         Hôn em đă nào … 

---0---

 

            Allahou akbar ! Thiên Chúa vĩ đại ! Tiếng gọi đọc kinh vang lên, sang sảng, ngân nga, lập đi lập lại, kéo Thông ra khỏi giấc ngủ. Th́ ra là đêm về sáng chứ không phải hoàng hôn. Istambul chứ không phải Sài G̣n. Một căn pḥng khách sạn chứ không phải khu vườn thời thơ ấu. Và người đẹp trong mộng cũng đă ra đi … 

Nh́n ra của sổ, ánh đèn của khách sạn đem Thông quay về với thực tại. Ḍng chữ « Azyadé » sáng ngời … Khách sạn của anh tên là Azyadé, thiên thần kiều diễm của văn hào Pierre Loti. Azyadé, mỹ nhân vùng Caucase, bị đưa vào nội dinh harem của một phú hộ già. Nàng yêu một sĩ quan hải quân Anh Quốc. Trao thân say đắm. Rồi chàng ra đi, theo đuổi chiến chinh. Nàng héo ṃn chờ đợi. Khi chàng quay về, nàng đă từ biệt cơi trần v́ tuyệt vọng. Người chiến binh lao trở vào giết chóc, để rồi cũng bỏ ḿnh nơi chiến trường, như người yêu đă gục ngă chốn t́nh trường. Cho màu cờ sắc áo ? cho Nữ Hoàng ? cho Tổ Quốc ? cho T́nh Yêu tận hiến ?  

Tận hiến … Trong một t́nh yêu tuyệt vọng ! Ôi ! Nàng đă có chồng. Đôi mắt xanh bích ngọc thoáng thấy bên song cửa kia, không c̣n được yêu nữa ! Nhưng nàng vẫn yêu. Vẫn sẵn sàng cho hết. Thân thể diễm kiều. Tâm hồn trong sáng. Mặc cho mọi bất trắc. Bất chấp những quy luật khắt khe. Coi thường bao hiểm nguy ŕnh rập trong bóng tối của một xă hội nặng nề truyền thống. Và nhất là không màng đến tương lai mờ mịt, phủ một màn đen tang tóc, ẩn hiện chia cách phân ly. Nàng chết. Như một chiến sĩ của T́nh Yêu. Dũng cảm. Quả quyết. 

Đàng xa, gịng Bosphore phản chiếu vài ánh đèn thành phố. Bờ bên kia là Châu Á. Tựa hồ trong tầm tay với. Gịng Bosphore luôn đem lại cho Thông những cảm xúc sâu xa. Giữa Âu và Á, hay vừa Á vừa Âu ? Trên gịng Bosphore, người ta không c̣n biết ḿnh đang ở đâu …

Tên Bosphore (bous poros = nơi băng qua của con ḅ cái) cũng bao hàm một huyền thoại t́nh yêu : Thiên Chúa, Zeus, yêu Io, hóa thành đám mây, thường xuyên đến thăm nàng. Cho đến một hôm vợ Ngài bắt ghen. Chỉ trong gang tấc là cuộc t́nh bại lộ, nhưng nhờ Zeus nhanh trí hóa Io thành một chị ḅ cái, nên cặp t́nh nhân thoát nạn. Dưới dạng ḅ cái, Io bị hiến cho Hera, vợ Zeus. Và dưới dạng ḅ đực Zeus vẫn tiếp tục lui tới với nàng. Hera giao nàng cho một anh khổng lồ có 100 mắt canh giữ. Hermes thừa lệnh Zeus giết anh khổng lồ này sau khi kể một câu chuyện dài lê thê làm ngủ tất cả các đôi mắt của anh ta. Hera tức tối cho một con ong đến châm chích Io liên tục khiến nàng phát điên chạy loạn xạ. Nàng vượt sông Bosphore sang Châu Á, vượt qua nhiều nước rồi khi đến Ai Cập mới được Zeus can thiệp trả lại thân h́nh tuyệt thế giai nhân. Nơi ấy, nàng hạ sanh một vị anh hùng, kết tinh của cuộc t́nh Thần Thánh. Về sau, vị này sẽ dựng nên sự nghiệp Đế Vương, trước khi trở thành một vị thần có biểu tượng là  Thiên Ngưu … 

Bên bờ Âu Châu của gịng sông, có khu phố Ortakoy. Nơi đây Zeus, Io, Hera … có thể cùng chiêm ngưỡng một giáo đường Hồi Giáo uy nghi, nằm sát cạnh một nhà thờ Chính Thống, một nhà thờ Công Giáo và một ngôi đền Do Thái … Gần ngay đó, cũng là một khu ăn chơi nổi tiếng, nơi ngự trị của các vị thần T́nh, và Thần … Tiền ! Istambul hôm nay tuyết phủ. Một hiện tượng ít thấy. Thông rảo bước dọc bờ sông, đến một quảng trường, chen qua những cái sạp bày bán đầy dẫy thức ăn, rồi đi sâu vào những con đường nhỏ, quanh co đưa đến ngôi đền Do Thái. Cửa khóa. Phải bấm chuông. Anh đẩy cánh cửa nặng nề, toan bước vào. Phía bên kia, một người trung niên mập mạp mặc áo dài đội mũ kippah vung tay loạn xạ, ḥ hét inh ỏi ! Thông đoán ông bảo ḿnh đi ra. Anh nhớ lại ngôi đền này vừa bị đặt bom cách đây vài tuần… Anh b́nh tĩnh tiến đến gần, và, mặc những cử chỉ dữ tợn của người giữ cửa, ôn tồn nói : “Tôi có hẹn”. Người đàn ông có vẻ không hiểu. Thông nói : “Tôi đến v́ chuyện Zohar…” “Zohar ??” Ông nở một nụ cười, chỉ vào phía trong mời Thông vào, sau khi trao cho chàng một chiếc kippah. 

---0--- 

Nhân viên 767 hít một hơi thở dài, lướt qua đám mây, rồi tự để ḿnh rơi xuống … Xa xa, giữa biển xanh màu bích ngọc, một ḥn đảo với những rặng núi cao. Anh x̣e cánh hăm bớt tốc độ. Khi lên đường một bạn đồng đội đă cho anh biết : « cậu sẽ đến đấy vào đêm Trung Thu, trăng sẽ rất đẹp ». Ừ, trăng sẽ rất đẹp, nhưng ở xứ này người ta không biết mừng Trung Thu … Nhân viên 767 nhớ lại những Trung Thu mà ḿnh đă sống qua khi c̣n là một con người. Lúc c̣n bé … Nhà anh có vườn rộng, trẻ con trong họ thường tụ tập đến vui chơi, rước đèn, ḥ hát đến khuya. Hương vị bánh nướng, bánh dẻo, nhâm nhi với trà tàu. Trẻ con không uống trà tàu, nhưng, khi ấy, mỗi Trung Thu anh vẫn được uống vài tách. Đắng, nhưng quen lại thấy ngọt. Phải hút vào miệng từng ngụm thật nhỏ, cho quyện với dư vị của bánh … Sài G̣n những hôm gần Trung Thu nhộn nhịp vô tả. Lồng đèn treo kín mặt đường. Cứ như thể ai cũng bán lồng đèn ? Trung Thu, Tết Nguyên Đán, Noel, mọi dịp đều tốt để Sài G̣n tự làm đẹp, để Sài G̣n vui chơi, phô bày muôn màu muôn sắc … 

Mặt đất càng lúc càng gần. Nhân viên 767 buộc phải chuyển tâm tưởng của ḿnh, từ những hoài niệm thuở xa xưa, sang việc chọn chỗ đáp. Phía bắc của ḥn đảo có một bán đảo trồi ra như ngón tay. Có vài tín hiệu đến từ ven biển ở  lưng chừng ngón tay ấy, trên bờ phía tây. Nhân viên 767 chuyển ḿnh lượn trên bán đảo « ngón tay » hướng về nơi phát ra tín hiệu. Bán đảo thực ra chỉ là một rặng núi cao, với bờ núi đâm thẳng xuống biển, cực kỳ quanh co khúc khỉu. Lâu lâu lại dành chỗ cho một băi cát ẩn khuất, thơ mộng. Nơi tín hiệu được nhận thấy là một băi biển tuyệt đẹp, nằm giữa hai mỏm núi nhô dài trên màu cẩm thạch của Địa Trung Hải. Xuống gần hơn, nhân viên 767 nhận thấy băi biễn này không có cát, mà được phủ kín bởi những viên sỏi đen. Anh lượn một ṿng rồi chầm chậm đáp xuống. Băi biển hoang vu, như đa số các băi biển ở khu này. Chỉ có hai nhóm người đang nằm, ngồi, trên những viên sỏi  lớn, đen bóng, h́nh dẹp, từ bao ngàn năm nay được đại dương mài chùi nhăn nhụi, rồi kỹ lưỡng trải ra đều đặn như một tấm thảm. Họ không thấy anh. Người thường không thể thấy anh. Anh đảo mắt nh́n quanh. “Mục tiêu” không c̣n trên băi đá đen này nữa. Tuy nhiên  linh quang của hắn c̣n phảng phất đâu đây. Anh vận dụng phép “tầm quang hồi chiếu” … À ! Đây rồi ! Hắn đă từng ngồi đây, bên bờ nước trước mặt anh. Ngồi không lâu lắm. Tên này không phải là dân nằm ngồi hàng giờ trên băi biển. Hắn đă bước xuống nước, bơi ra xa đến ngang mỏm đá lớn đàng kia. Cả cây số chứ không phải chơi ! Nhân viên 767 nỉm cười nghĩ đến đám dân thường tại đây lúc đó, đang trườn ḿnh uể oải trên băi, hay b́ bơm gần bờ, bất chợt thấy một người rẽ nước mănh liệt như mũi tên, với nội lực của một Thiên Thần, thoáng chốc đă vượt xa tít mù … Người yêu của hắn đă ngồi đây, nhân viên 767 đoán thế. Nàng không có linh quang lưu lại, nhưng “mục tiêu” đă đến nằm gần nàng sau khi bơi. Có lẽ họ đă  ôm nhau, hôn nhau … 

Vấn đề bây giờ là làm sao t́m được hắn ? Nhân viên 767 tập trung tinh thần. Theo cường độ của linh quang, th́ “muc tiêu” đă ở trên băi đá đen này cách đây bốn ngày, vào buổi chiều. Ngày hôm sau, hắn đi xuống phía tây nam. Phải bay theo lộ tŕnh ấy. Anh vươn cánh lượn theo những con đường đèo uốn éo cheo leo như được cài lên những rặng núi cao hàng ngàn thước. “Mục tiêu” có dừng lại vài nơi. Bên những bờ suối nên thơ, trong những khu rừng đă bắt đầu lá vàng trải kín. Rồi từ núi cao, hắn đổ xuống một bờ vịnh tuyệt đẹp, với những khối đá đỏ mang đủ h́nh dung quái dị. Nhân viên 767 không khỏi dừng lại ngắm những khối đá lộng lẫy ấy trong ánh nắng chiều, khoe màu đỏ rực trên nền ngọc xanh của mặt biển. Anh ngạc nhiên cười thầm khi thấy “mục tiêu” đă phải cơng người yêu đi lên đi xuống ngôi làng nơi họ dừng chân. Nhơng nhẽo ? Hay trượt ngă chi đó ? Họ cũng đă đi thuyền dạo chơi trên vịnh, chui cả vào những động đá huyền ảo… Rồi hai ngày sau, họ lại đi tiếp về phía nam. Họ dừng lại nơi một đô thị lớn. Thủ phủ của đảo này. Họ dùng bữa ngoài trời, viếng thăm nơi này nơi khác. “Mục tiêu” cũng có vẻ như đă làm động tác băng chân cho người yêu. Th́ ra cô nàng không hoàn toàn nhơng nhẽo … Rồi họ lại lên đường, trực chỉ mỏm nam của đảo.  

Nhân viên 767 đáp xuống một cổ thành nằm chênh vênh trên núi đá. “Mục tiêu” đă đi dạo trong các đường phố ngoằn ngoèo này. Hắn đă đứng trên tường thành ở chỗ kia. Đă cùng người yêu tựa vai nh́n xuống biển. Gió mạnh … Dưới kia, những vách đá ngoạn mục vươn lên từ biển xanh, như thách thức những làn sóng ồ ạt đập đến. Nước bay tung tóe. Bọt nước nhấp nhô. Tan rồi lại hiện …

A ! Mặt trời sắp lặn ! Từ kỳ đài của cổ thành, nhân viên 767 vỗ cánh bay vụt lên cao, đảo mắt t́m kiếm. Ḱa, tín hiệu đến từ một siêu thị. Hai đứa chúng nó đă đi chợ ở chỗ này. Chỉ trước đây vài giờ. Dọn tiệc mừng Trung Thu chăng ? Ư nghĩ ấy làm cho nhân viên 767 mềm ḷng. Họ là những người duy nhất biết đón Trung Thu nơi mảnh đất này. Họ cùng mang một nỗi niềm hoài cảm với anh … Có chút bồi hồi, bâng khuâng, xen niềm thương mến, dâng lên trong ḷng nhân viên 767. Hay là để cho họ yên đến sáng mai ? Anh thở dài, lượn một ṿng lớn, chọn một mỏm đá nh́n về phía nam, rồi đậu lại, thu cánh ngồi xếp bằng, lặng lẽ dưỡng thần. Lát nữa đây, vầng trăng tṛn tháng tám sẽ xuất hiện bên tay trái anh. Sẽ lên cao, sẽ đến trước mặt anh, rọi ánh bạc trên mặt biển lặng. Rồi trăng tṛn sẽ xế sang tây, sẽ ch́m trong ánh dương quang ló dạng. Lúc ấy, là lúc anh sẽ phải ra tay … 

---0---

 H́nh ảnh cô nàng cuốn người mơ ngủ luôn ảm ảnh Thông. Anh do dự. Suy nghĩ. Đắn đo … Rồi như đạt đến một quyết định. Xong lại suy nghĩ. Nào hoàn cảnh. Thời thế, thế thời … Rồi anh  lại “quả quyết”. Liều lĩnh một lần thử xem sao. Ḿnh có cơ hội được đánh ván bài này. Ăn thua không quan trọng. Điều may mắn là được cuộc sống cho phép tham dự vào cuộc chơi. Thành bại, hay dở, đều do Ơn Trên sắp đặt, an bài, không phải việc của ḿnh. Ḿnh chỉ buông ḿnh theo gịng nước. Những lư thuyết “hàn lâm” thường dùng cho những chuyện trọng đại, ích quốc lợi dân, được Thông vận dụng vào câu chuyện riêng tư của anh. Nhưng rồi sự “quả quyết” của anh lại một lần nữa bị hiện thân khắc nghiệt của “siêu ngă” từ tiềm thức nổi lên tấn công ráo riết, với những vũ khí tàn sát khạc vào anh từng tràng quy tắc đạo đức, gia đ́nh, xă hội, v.v… Muôn con mắt như đổ dồn vào phê phán anh. Thánh hiền từ muôn kiếp như quay cả về đây dạy dỗ anh. Cả xă hội Đại Cồ Việt, trong cũng như ngoài nước, như tụ cả lại đây để khuyên nhủ anh. Nào cha mẹ, người thân, bạn bè … họ sẽ nghĩ ǵ ? Thế là … siêu ngă đánh gục bản ngă ! Thông buông ḿnh rơi xuống ghế trong một tiếng thở dài vừa chán nản vừa … an b́nh. Ngày mai sẽ lại như ngày hôm nay. Gịng đời sẽ tiếp tục trôi đi như một con sông lặng lẽ. Tẻ nhạt và yên tĩnh sẽ vẫn là hai người bạn đồng hành của anh trong những bước đường sắp đến. Hai tên vệ sĩ đắc lực. Sẽ che chở anh trước những ngơ rẽ phiêu lưu … 

---0--- 

Thiên Thần Ananda nỉm cười, lắc đầu : Cái thằng này ! Chuyện tào lao thế mà nó làm như “quốc gia đại sự” không bằng … Cứ như Julius Caesar khi dẫn các lữ đoàn Lê Dương vượt sông Rubicon (1), hay như Quan Vân Trường trước lúc ra hàng Tào Tháo ấy ! Thánh hiền nào thèm để ư đến câu chuyện si t́nh lăng nhăng của nó ! Rồi cái ǵ là “Ơn Trên sắp đặt”, cái ǵ là “buông theo gịng nước”, “siêu ngă” với bản ngă ? Ananda vừa phất phơ dạo chơi trong tâm hồn dằn vặt của tên đệ tử mới của ḿnh vừa như t́m kiếm một cái ǵ. H́nh ảnh của mỹ nhân mà nó đang mơ tưởng … Ngài tiến vào vùng Hippocampe, sâu trong năo bộ, nơi thường tàng trữ kư ức. Không thấy dung nhan người đẹp. Chỉ thấy nơi tiết ra chất vasopressine quá phát triển so với vùng nội tiết ocytocine (2). Ngài nghĩ thầm : thảo nào nó không dám “thừa thắng xông lên”. Thêm bớt vài microgram là sẽ hăng lên ngay ! Không hiểu v́ sao Lệnh Trên lại giao cho ḿnh đi theo phù trợ tên này.  Nghe nói nó sẽ là một nhân vật vô cùng quan trọng có khả năng làm biến đổi cả xă hội con người ? Từ Hippocampe, một tín hiệu hướng Ananda đến vùng vỏ năo gần đấy … 

Đây rồi ! H́nh ảnh mỹ nhân ! Có kèm theo một bài thơ. Thử đọc bốn câu đầu : 

Trên chín tầng mây tôi ngắm nàng

Vóc mai cuốn gọn nỗi mơ màng

Tóc mềm rung nhẹ từng hơi thở

Mắt khép vùi sâu giấc mộng vàng 

            Có cả lời giải thích, “b́nh giảng”... Lướt qua xem sao ? Ananda đọc trong tâm năo tên đệ tử :

 Câu 1, « Trên chín tầng mây tôi ngắm nàng”, chữ "TÔI" là quan trọng. Giả sử như trong hoàn cảnh khác, có thể nấp sau một sáo ngữ kiểu như : "Trên chín tầng mây SAY ngắm nàng". Nhưng trong hoàn cảnh này, th́ không thể được. TÔI chịu trách nhiệm, và TÔI hoàn toàn bất chấp những khuôn khổ đạo đức rẻ tiền, thẳng thắn đạp lên mọi phê phán lèm nhèm của bọn tầm thường. Tự TÔI quy định những tiêu chuẩn đúng sai, hay dở, đẹp xấu, v.v... chứ không phải chịu đựng một hệ thống giá trị áp đặt từ bên ngoài. 

"Trên chín tầng mây" có thể ngộ nhận với "đỉnh cao lạc thú", nhưng khi đọc hết 8 câu của bài thơ, th́ tuy vẫn không hiểu rơ - chỉ một ḿnh nàng hiểu được - nhưng chắc chắn sự lầm lẫn ấy sẽ phai mờ. 

Câu 2 : « Vóc mai cuốn gọn nỗi mơ màng », « nỗi mơ màng" được « cuốn gọn » cũng gợi lên ư tưởng một vùng trong cơ thể có khả năng « gợi mơ màng », chứ không chỉ đơn thuần nói đến việc người đẹp đang mơ ngủ. Lưng nàng cuốn một cái ǵ cụ thể chứ không phải chỉ cuốn giấc ngủ. 

Từ câu 2 đến hết câu 4 tựu trung chỉ tả một khoảng cách càng lúc càng thu hẹp : từ nh́n thấy nàng đang ngủ, lưng cuộn tṛn, đến nhận ra những sợi tóc xoă trên mặt được hơi thở của nàng làm rung nhẹ, rồi nh́n bờ mi hờ khép, để đi sâu vào tâm tư nàng, kề cận "giấc mộng vàng", và thả hồn vào trong đó, t́m xem nàng mơ những ǵ ? thấy những ai ? bao niềm vui, nỗi khổ v.v... 

Với sự tập trung vào yếu tố "khoảng cách" ấy, câu 5 rơi xuống tự nhiên : 

Đây đó, đó đây ngàn cách biệt … 

 Bài thơ trở thành : 

Trên chín tầng mây tôi ngắm nàng

Vóc mai cuốn gọn nỗi mơ màng

Tóc mềm rung nhẹ từng hơi thở

Mắt khép vùi sâu giấc mộng vàng

Đây đó, đó đây, ngàn cách biệt ... 

Khoảng không gian, giữa đây với đó, đó với đây, chỉ là gang tấc, nhưng cách biệt lại ngh́n trùng ! Toàn bài cho đến câu này thật ra chỉ quy vào một chữ "CÁCH" vậy. 

Tuy chỉ kết tụ trong một chữ CÁCH, nhưng sự cách biệt ấy, nghĩ cho cùng, lại rất mong manh. Chỉ một lời nói là đủ xoá tan tất cả. Nói lên một tiếng, th́ khoảng cách dù cho có ngh́n trùng đi nữa cũng sẽ biến đi ngay tức khắc. Nhưng làm sao nói được ? Biết chỉ cần nói lên một lời, nhưng ở hoàn cảnh này,  không lời nào thốt ra nổi ! 

V́ thế, câu 6 đến, cũng một cách tự nhiên : 

Nói không, không nói, một ḷng mang ...

 Thôi nhé, thế là đành chịu "một ḷng mang". "Một ḷng" v́ người đẹp đang bận ngáy kḥ kḥ, có biết ất giáp ǵ đâu ? Giả sử có biết đi nữa, chắc ǵ đă chịu mang hộ cho ḿnh cái nỗi niềm trăn trở trở trăn do hoàn cảnh phức tạp rắc rối trăm bề ? 

Rồi bài thơ đến đoạn kết. Kim Thánh Thán không nói "kết" mà gọi là "thâu". C̣n chuyện t́nh này th́ "thâu" hay "kết" ? Hay là sắp "kết" một giai đoạn, và đi vào giai đoạn khác ?  

Dù sao, trong phạm vi một bài thơ Đường Luật, không thể dài ḍng kể lể. V́ vậy phải lướt qua hẳn một đoạn, có khi là đoạn chính của câu chuyện, và kết. Như thế này :

Trên chín tầng mây tôi ngắm nàng

Vóc mai cuốn gọn nỗi mơ màng

Tóc mềm rung nhẹ từng hơi thở

Mắt khép vùi sâu giấc mộng vàng

Đây đó, đó đây, ngàn cách biệt.

Nói không, không nói, một ḷng mang

 

Kỳ duyên những tưởng vô kỳ vọng

Chợt thấy điện thư, lắm dịu dàng ...

 

Dùng hai chữ "kỳ", một loại "điệp ngữ", cũng như dùng "đảo ngữ" ở trên (nói không, không nói, và đó đây, đây đó), diễn tả một cái ǵ ray rứt, dằn vặt, trở đi trở lại.

Rồi chỉ nói "dịu dàng", không thể nói hơn, v́ khi ấy, khi nhận được điện thư đầu tiên, không thể nói ǵ khác hơn được ? Chỉ được đọc những lời lẽ dịu dàng, và cái cảm tưởng trong ḷng ḿnh, dù cho có mănh liệt thế nào đi chăng nữa, cũng vẫn phải giới hạn ở hai chữ "dịu dàng" ... 

                Ananda « thưởng thức » đoạn « văn chương hạ giới » xong, lặng lẽ ngồi nh́n h́nh ảnh cô nàng in trong kư ức tên đệ tử. Một cảm giác thân quen hiện đến. Gương mặt ấy, vóc dáng ấy … Nàng là ai ? Phải chăng nơi một tiền kiếp nàng đă đến với ta ? À ! Khi c̣n sống với Thế Tôn, một lần ta đi khất thực một ḿnh … Phải chăng là em ? Ôi ! h́nh ảnh ấy … Ananda nhắm mắt, quay vào chính tâm thức của ḿnh.

Không biết bao lâu sau, một linh tính khiến Ngài như sực tỉnh. Ananda mở mắt nh́n lại người đẹp trong tâm tư tên đệ tử. Bây giờ nàng nằm trên một chiếc bè hoa thơm, kết bằng những chủng tử yêu đương, luyến nhớ. Nàng vẫn ngủ, bập bềnh trên những ngọn sóng tâm tưởng tầm thường. Những chuyện gia đ́nh, xă hội, nghề nghiệp, những tham vọng phù phiếm lợi danh, những so đo, tính toán nhỏ nhặt, những ái dục linh tinh … Biển tâm càng động, chiếc bè càng mong manh. Rồi, một ngọn sóng phủ lên người nàng. Chiếc bè tan ră. Nàng ch́m trong biển sâu tâm thức. Vài cánh hoa vật vờ trên mặt nước. 

            Như một phản xạ, Ananda lao ḿnh xuống nước, rẽ sóng với sức mạnh thần thánh. Bằng  một kỹ thuật tuyệt mỹ, Ngài gập ḿnh chúi thẳng xuống đáy sâu. Không thấy bóng dáng cô nàng. Ananda bắt đầu lo. Ngài biết biển Tâm không đáy, và đến một độ sâu nào đó, thần thông của chính ngài cũng sẽ không c̣n đủ mạnh để xuống đến. Ananda bơi theo h́nh trôn ốc, vừa lặn sâu thêm,  vừa mở rộng ṿng t́m kiếm. Th́nh ĺnh, Ananda thoáng thấy bóng người đẹp ẩn hiện xa xa. Ngài vận toàn lực lướt về phía nàng. Cô nàng như vẫn mơ ngủ, mái tóc dài bây giờ phất phơ bay theo gịng nước. Ananda chụp lấy tay nàng, nổi lên thật nhanh. Vừa nhô lên khỏi mặt nước, người đẹp bất thần quay lại ôm choàng lấy Ananda, và nói như trong giấc ngủ : "anh đi đâu, sao để em chờ lâu thế" ? Lại như một phản xạ, Ananda cúi xuống đặt trên môi nàng một nụ hôn dài ... Vô cùng say đắm ! 

 

---0---

 

Nhân viên 767 hé mắt, xuất định. Không phải ánh mặt trời mọc đă làm anh ra khỏi thiền quán. Một cái ǵ khác, một cái ǵ người thường không thể thấy ! Anh đứng dậy. Một cột lửa vĩ đại, như nối liền trời biển, đang di chuyển đến gần chỗ anh, bao quanh bởi bảy ngôi sao. Nhân viên 767 choáng váng. Anh vịn vào tường đá, vừa cố gắng để khỏi ngă, vừa lẩm bẩm : "Zohar ! Zohar !". Người anh run rẩy. Không c̣n tự chủ. Phải mất một lúc lâu sau, nhân viên 767 mới định thần lại được. Th́ ra, việc ḿnh mủi ḷng chần chờ để cho họ yên đến sáng nay cũng đă được Bên Trên dự tính … Anh tự để ḿnh lượn theo một làn gió nhẹ. Không c̣n phải t́m kiếm "mục tiêu" nữa. Chỉ cần bay về phía cột lửa. Hết một con đường nhựa chật hẹp, anh bay trên một quăng đường đất khúc khỉu. Có tiếng nhạc du dương nhẹ nhàng trổi lên nơi xa. Loại nhạc thiên đ́nh, chỉ thần linh mới nghe được. Qua một khúc quanh, anh thấy đă tề tựu nào Phạm Thiên Vương, Đế Thích Thiên Vương, nào Thiên Long Bát Bộ, Asura, Garuda, Yaksa, cho đến các Nhân phi Nhân v.v… chưa kể hai đoàn Gandharva và Kimnara thay nhau tấu nhạc, ca vũ, trong một không khí lễ hội trang nghiêm (3). Không chắc ǵ “mục tiêu” thấy được những ǵ chung quanh. Khi Thiên Thần chiếm hữu xác phàm, th́ cũng bị hạn chế bởi khả năng nghe, nh́n, kém cỏi của người phàm. Nhân viên 767 đáp trên một mái nhà, nh́n xuống. Căn pḥng của “mục tiêu” và người đẹp được nối tiếp bởi một sân thượng với ghế dài và bàn nhỏ. “Mục tiêu” đang ngồi cạnh nàng. Họ tựa đầu vào nhau, nh́n ánh dương ló dạng nơi chân trời. Những ǵ c̣n lại của bữa “tiệc” mừng Trung Thu c̣n bên cạnh họ, trên chiếc bàn nhỏ. Thanh đạm và đơn giản. Rồi họ ôm nhau, hôn nhau, quấn quyện vào nhau … Cột lửa đă đến trên họ. Với bảy v́ tinh tú quay chung quanh. Một đám mây ngũ sắc tỏa xuống bao trùm lấy họ. Tiếng nhạc trở nên dồn dập, rồi càng lúc càng nhanh, càng mạnh, trong một nhịp điệu điên cuồng khó tả.  

Cùng với những âm hưởng trở lại du dương tha thướt, kéo dài đến vô tận những cảm giác thần tiên, là một làn gió nhẹ, thoang thoảng thổi đến, từ từ vén lên tấm màn dệt bởi đám mây ngũ sắc. Cột lửa cũng lùi lên cao. Tiếng niệm chú của các thần nhân tề tựu quanh đó nghe sào sạc như tiếng ve kêu mùa hè. Nhân viên 767 nhận ra loáng thoáng : “Namo bagabhate … Sarvatadran lokiya … Pradi vitistraya … Buddhaya bagabhate …” Vừa tập trung tụng niệm, họ vừa từ từ quay về các cảnh giới của ḿnh.

Nhân viên 767 b́nh tĩnh đợi đến khi cảnh vật trở lại b́nh thường. Anh kiểm lại thanh gươm, lượn quanh một ṿng rồi từ từ đáp xuống sân thượng. Ananda ngồi xếp bằng nh́n ra biển. Người đẹp đă quay vào trong. Xa xa, bờ bắc của một hải đảo khác chắn ngang chân trời. Gần hơn, nhiều ḥn đảo tí hon rải rác trên mặt biển xanh. Trải dài từ sân thượng đến bờ biển là một khu rừng cây bụi , với đây đó, những đóa hoa đủ màu … Màu sắc đối đáp như những cung bậc của một bản nhạc giao hưởng bi hùng. 

Nhân viên 767 quỳ một gối xuống trước mặt Ananda, chắp tay hành lễ : 

-         Tôn Giả !

-         Hừm ! Ta biết thế nào ngươi cũng sẽ đến … Ngươi hay một bạn đồng ngũ …

-         Việc Ngài làm không thể không có hậu quả. Chiếm hữu thân tâm của người Ngài có trách nhiệm phù trợ …

-         Ngươi mang « Long Tuyền Bảo Kiếm » chắc đến từ Tổng Đoàn Văn Thù Sư Lợi ?

-         Thưa, đúng thế. Tôi cũng được trang bị Mật Chú Suramgamma. 

Ananda nỉm cười : 

-         Đương nhiên !

-         Tôi được lệnh triệu Ngài trở về trên ấy …

-         Với Thần Chú Suramgamma, ngươi biết là ta không thể chống lại được. Nhưng, ta vẫn c̣n sứ mạng … phù trợ tên này. Nghe nói hắn mang khả năng thay đổi xă hội loài người ?

-         Tôn Giả ! Sứ mạng của Ngài vừa được hoàn thành. 

Ananda nheo mắt : 

-         Vậy sao ? 

Nhân viên 767 chỉ lên trời :  

-         Tôi đă thấy cột lửa và bảy v́ tinh tú 

Anada nh́n theo, rồi lặng thinh vài giây như đè nén một sự rùng ḿnh. Nhân viên 767 thầm cảm phục khả năng tự trấn tĩnh của vị Thiên Thần ... Anh nhớ lại lúc năy ḿnh đă phải mất một thời gian lâu mới định tâm lại được. Ananda nỉm cười : 

-         Nhân viên Tổng Đoàn Văn Thù cũng học tập kinh Zohar sao ?

-         Thưa Tôn Giả, tôi từng được may mắn phục vụ dưới quyền Rabi Yoshua Ben Eliyahu

-         À ! nghĩa đệ của ta ! Hèn chi … Thôi, bây giờ ḿnh đi … 

Nói xong, Ananda vừa niệm chú vừa nhanh nhẹn khoát tay : một vầng sáng trắng bay đến bao phủ người yêu của Ngài. Nhân viên 767 nhận ra Pháp Môn « Phật Đỉnh Tôn Thắng », với khả năng che chở thượng thừa. Nhưng chỉ hiệu lực 90 ngày …

---0---

 

 

            Thông chỉnh lại mũ kippah rồi theo chân người giữ cửa bước vào một căn pḥng nhỏ hẹp, hơi thiếu ánh sáng. Ánh lửa đến từ một ḷ sưởi phóng lên tường bóng dáng của bốn người đang lom khom bàn luận quanh một cái bàn gỗ đơn sơ. Họ đều đă lớn tuổi. Theo trang phục của họ, Thông nhận ra một vị Giám Mục, một Thày Cả Chính Thống Giáo, một Tu Sĩ Hồi Giáo và ngồi đầu bàn, một Rabi Do Thái. Thông được mời ngồi đối diện với ông này. 

Ông ta mở lời : 

-         Chúng ta đang họp nhau ở một địa điểm hiếm có trên thế giới, quy tụ trong một khoảng đất rất nhỏ, những niềm tin chủ yếu về Thiên Chúa. Không như ở Jerusalem, nơi người ta chỉ biết đánh giết nhau v́ Thiên Chúa, ở chỗ này, các anh em tôi đây, và chính tôi, chỉ là những kẻ đi t́m Chân Lư … 

Vị Giám Mục thêm :

 -         Người yêu Chân Lư là người đi t́m chân lư chứ không phải người cho rằng ḿnh nắm giữ Chân Lư. 

Thày Cả Chính Thống dí dỏm, trêu : 

-         Condorcet ! Ngài trích dẫn Condorcet, lư thuyết gia của cách mạng Pháp, một người vô thần … 

Vị Giám Mục cười hiền lành :

 -         Vậy sao ? 

Thày Tu Hồi Giáo nh́n Thông : 

-         Chúng tôi cần nghe lại câu chuyện của anh. Những giấc mơ mà anh đă kể lại cho bác sĩ Mikkel Borch Roudinesco …

-         Thưa các Ngài, từ nhiều tháng nay, tôi sống những giấc mơ. Tôi tỉnh dậy, nhớ tất cả, như thể tôi đă thực sự sống những việc ấy. Rồi một tối sau, tôi lại mơ … đoạn tiếp của câu chuyện hôm trước ! 

Vị Rabi hỏi : 

-         Trong các giấc mơ của anh có một người đàn bà …

-         Tất cả đều quay quanh nàng. Chúng tôi gặp nhau, sống với nhau những ngày tuyệt vời, khi th́ ở chỗ này, khi ở chỗ khác, toàn những nơi vô cùng thơ mộng. Trong giấc mơ, tôi sống mọi chi tiết của một cuộc t́nh say đắm, nhưng lại như thể không phải là tôi …

-         Anh đă từng gặp cô ấy trong cuộc đời thật của anh ? Tôi muốn nói ngoài giấc mơ ?

-         Tôi chỉ gặp nàng một lần. Tôi nghĩ là tôi đă yêu nàng ngay lập tức. Tiếng sét ái t́nh !

 Đức Giám Mục xen vào: 

-         Có thể nào đây chỉ là một phản ứng tâm lư của một người quá yêu, rồi tưởng tượng trong giấc mơ một cuộc t́nh lư tưởng ?

-         Thưa Đức Cha, Bác Sĩ Mikkel Borch Roudinesco đă nghĩ như thế khi bắt đầu điều trị cho tôi. Nhưng dần dần câu chuyện khiến ông quyết định gửi tôi đến gặp một bậc Thày Tâm Linh, Giáo Sư Avraham Leibovitz, trước khi vị này đề nghị tôi đến với quư Ngài, ở nơi tập trung những hiểu biết có thể giúp đỡ tôi. 

Thày Cả Chính Thống vội vă khoát tay : 

-         Thật ra, chúng tôi không có tham vọng cũng như khả năng điều trị cho anh. Chúng tôi chỉ họp nhau để cứu xét những chỉ dấu quan trọng trong các giấc mơ của anh, đặc biệt là những giấc mơ cuối cùng. 

Vị Tu Sĩ Hồi Giáo nói qua một tiếng thở dài : 

-         Cột lửa với bảy v́ tinh tú …

-         Vâng, vị Thày mà tôi được gặp ở Paris cho biết đó là một dấu hiệu lấy từ kinh Zohar cho biết sự ra đời của Đấng Cứu Thế. Ông ta nói Đấng Cứu Thế từ vườn Eden băng qua cột lửa để giáng trần.

-         Kinh Zohar là bản kinh huyền bí nhất của bộ Kabbale trong Do Thái Giáo. Rabi Rabbatai Zevi phổ biến kinh ấy trên đất nước này. Thày tôi, cũng các vị Thày của Thày tôi, nguyện  Thiên Chúa chúc lành cho các Ngài, đều nghiên cứu thâm sâu Kinh ấy, cùng với các anh em Do Thái Giáo của chúng tôi ở Thổ Nhĩ Kỳ. 

Đức  Giám mục thêm : 

-         Một số truyền thống Công Giáo cũng coi trọng Kinh này. Riêng tôi, sau nhiều năm nghiên cứu, nhờ vào sự giúp đỡ của các anh em Do Thái ở đây, có thể quả quyết Kinh này mang nền tảng của niềm tin Ky Tô Giáo, của tín điều một Chúa Ba Ngôi, tín Điều Nhập Thể v.v… 

Vị Rabi thân mật đặt tay lên vai Đức Giám Mục, và nói : 

-         Điều chúng ta quan tâm hôm nay là những tiên tri trong kinh Zohar về sự xuất hiện của Đấng Cứu Thế … Dường như trong một giấc mộng sau đó anh cũng có nh́n thấy Thiên Ngưu ?

-         Vâng sau giấc mơ với cột lửa và bảy v́ tinh tú, tôi mơ thấy người tôi yêu cưỡi trên lưng Thiên Ngưu, đi về một vùng đất rất xa …

-         Thiên Ngưu cũng là một chỉ dấu quan trọng … kể cả trong sách Apocalypse của quư Ngài Công Giáo và Chính Thống Giáo. 

Thày Cả Chính Thống lên tiếng : 

-         Tôi sợ Thiên Ngưu không phải là một dấu hiệu tốt. Nó có thể cho thấy Người Nữ sẽ bị cám dỗ bởi một quyền năng không chính đáng …

-         Có thể … Chúng ta phải xét lại toàn bộ các văn kiện, trong mọi truyền thống, kể cả các huyền thoại Babylon, Ai Cập, Ấn Độ, v.v… Anh có thể nói thêm về giấc mơ cuối cùng của anh ?

-         Vâng. Thưa quư Ngài, tôi mơ thấy nàng ngồi trên một chiếc tàu, loại tàu du khách, vẻ buồn bă, bi thảm không ǵ kể xiết. Quang cảnh chung quanh mường tượng như Vịnh Hạ Long nơi quê hương của chúng tôi. Tàu ít người v́ không phải mùa du khách. Trời lại rất xấu. Mây mù bao phủ, mưa lất phất. Sóng  nước đen ng̣m. Nàng nh́n mặt biển hồi lâu, không ngừng nhỏ lệ … Rồi …

-         Rồi sao ? 

Thông nói qua một nức nở : 

-         Rồi nàng buông ḿnh xuống ḷng đại dương … Thưa quư Ngài, tôi không biết đây là mộng hay thực, nhưng tôi không thể cầm được nước mắt mỗi khi nghĩ đến chuyện ấy. Một cảm tưởng tội lỗi … 

Cả bốn nhà Tôn Giáo dồn dập hỏi : 

-         Thế c̣n đứa bé ? Đứa bé cô ta mang trong bụng ?

-         Tôi e rằng ... nếu tôi nh́n không lầm … th́ … thai nhi cũng biến mất theo nàng trong ḷng biển !

---0---

 

Đă chín mươi ngày qua, Ananda liên tục thiền định. Nhân viên 767 thường xuyên ghé đến ngồi trước mặt Ngài. Họ không nói một lời, nhưng chia xẻ nhiều tâm tưởng. Hôm nay, ngày thứ chín mươi mốt, Ananda cảm thấy một điều ǵ bất an. Không phải trong tâm Ngài, mà trong Trời Đất … Nhân viên 767 hiện đến. Ananda xuất định, nỉm cười. Nhân viên 767 có vẻ bồn chồn. Lần đầu tiên từ khi cùng Ananda trở lên Thiên Quốc, anh mở miệng nói với Ngài : 

-         Tôn Giả ! Người Nữ đă tự hủy ḿnh ! 

Nụ cười của Ananda chỉ hơi biến đổi : 

-         Bao giờ ?

-         Hôm nay

-         C̣n thai nhi ?

-         Theo mẹ, thưa Tôn Giả 

Lần này Ananda buông một tràng cười rộn ră : 

-         Thế là chương tŕnh với kế hoạch của các Vị trên ấy lại một lần nữa tiêu tùng … Như bọt biển !

-         Lại v́ một Người Nữ

-         V́ một sự chọn lựa tuyệt đối Tự Do ! V́ T́nh Yêu !

-         Bên Trên nghĩ rằng … hy vọng rằng …

-         Rằng ta có thể thay đổi được t́nh thế ?

-         Vâng.

-         Bằng cách nào ?

-         Linh hồn Người Nữ sẽ đến với Ngài, và Ngài sẽ có hai chọn lựa : một là quay trở xuống thế gian với nàng. Ngài sẽ lại sống trong nhục thân của người đă bị Ngài chiếm hữu. Với Người Nữ. Đó là cách duy nhất để nàng chịu tiếp tục sống nơi trần gian, và hạ sanh Đấng Cứu Thế …

-         C̣n chọn lựa thứ hai ?

-         Ngài kết hợp với Người Nữ, trong T́nh Yêu Tuyệt Đối, và … thể nhập vào Chân Như !

-         Như cộng một và trừ một. Triệt tiêu nơi Chân Không Diệu Hữu …

-         Người Nữ với Ngài là một cặp duy nhất chưa từng có, với khả năng kết hợp qua T́nh Yêu để đạt đến Thường Tại, Hằng Hữu.

-         Trong trường hợp ấy tại sao ta lại phải chọn đời sống con người nơi trần gian tục lụy ?

-         Có thể v́ đứa bé ? Con của Ngài, kết tinh của T́nh Yêu Thần Thánh giữa Ngài với Người Nữ ? Tôn Giả ! Ngài không muốn nh́n thấy đứa bé ấy hay sao? Không muốn nh́n nó sanh ra, rồi lớn lên trong t́nh yêu của Ngài và Mẹ nó hay sao ? 

Nhân viên 767 ngừng nói. Ananda đă lại nhắm mắt nhập định … Anh tŕu mến nh́n Ananda một lần cuối … Rồi lặng lẽ quay đi. 

---0---

 

Một vầng sáng ẻo lả như giải lụa, lả lướt bay qua những của ải của Thiên Quốc. Không một cản trở nào. Mọi cánh cửa như rộng mở. Không chút do dự, vầng sáng hướng đến đỉnh núi Tu Di nơi Ananda đang ngồi thiền định. 

Khi nàng hiện đến th́ Ananda cũng vừa mở mắt. 

-         Em chào anh ! 

Ananda cười : 

-         Anh cũng … chào em ! 

Họ lại quấn quyện lấy nhau như một buổi sáng nọ trước mặt trời mọc. Đỉnh núi Tu Di rực sáng …

Hào quang tỏa khắp vũ trụ thiên hà.

Một kỷ nguyên mới bắt đầu. Kỷ nguyên của T́nh Yêu … 

 

                                                                                                NGUYỄN Hoài Vân

                                                                                                4 tháng 11 2007

                                                                                                http://perso.orange.fr/nguyen.hoai.van/

 

Chú Thích :

 

(1)   Khi dẫn quân băng qua sông Rubicon để trở về Roma, Julius Caesar đă vi phạm một đạo luật bắt các tướng lănh phải giải tán các đoàn lính Lê Dương của ḿnh trước khi vượt qua con sông này. Đây là một quyết định vô cùng quan trọng, nặng nề hậu quả.

(2)   Nghiên cứu trên chuột đồng campagnol đực cho thấy số lượng vasopressine cao được thấy nơi các con campagnol trung thành với vợ, trong khi sự thiếu thốn một cơ quan nhận cảm vasopressin tên là V1aR trên tế bào vùng Pallidum ventral và vùng mesolimbe dopaminergique khiến các con chuột này trở thành đa thê. Tính đa thê có thể bị đảo ngược nếu các chú chuột này được nhận lănh gien V1aR. Trong Amygdale của năo bộ vùng tiết chất ocytocine được biết có khả năng làm giảm lo lắng, trong khi vùng tiết chất vasopressine có tác dụng ngược lại.

(3)   Asura là A Tu La, Garuda là Ca Lâu Da, Yaksa là Dạ Xoa, Gandharva và Kimnara là Càn Thát Bà và Khẩn Na La.

Trở về Mục Lục